Δευτέρα 9 Ιανουαρίου 2017
ΙΓ) Ὁ Νέος Προφήτης. Ὅσιος Μάξιμος ὁ Καυσοκαλυβίτης
ΙΓ) Ὁ Νέος Προφήτης
Βίος καὶ Πολιτεία τοῦ Ὁσίου Μαξίμου τοῦ Καυσοκαλύβη
(Νικοδήμου Ἁγιορείτου, Ἔκδοσις Ἱ. Καλύβης Ἁγ. Ἀκακίου, Καυσοκαλύβια, Ἅγιον Ὄρος,
2001)
Ἕναν μοναχόν, Βαρλαὰμ καλούμενον, ὑποτακτικὸν γέροντος τινός, ὀνειδίζοντάς τον
ὁ Ὅσιος διὰ τὴν σκληρότητα καὶ τὴν παρακοὴν ὁποῦ ἔδειχνεν εἰς τὸν γέροντά του τοῦ
εἶπεν: Διὰ αὐτὰ τὰ πταίσματά σου, θὰ ἔχῃς κακὸν τέλος καὶ θὰ ἀποθάνῃς ἀπὸ κρύον
καὶ παγετόν· ὅ καὶ ἐγένετο καὶ οὕτως ἐπληρώθη ἡ πρόῤῥησίς τοῦ Ἁγίου. Καὶ εἰς ἄλλον μοναχόν, Ἀθανάσιον ὀνόματι, προεῖπεν ὁ Ὅσιος ὅτι μέλλει νὰ θανατωθῇ ἀπὸ τοὺς Ἰσμαηλίτας. Καὶ ἐπληρώθη καὶ εἰς τοῦτο ἡ προφητεία.
Τόσον ἦταν καταπλουτισμένος ὁ μακάριος ἀπὸ τὴν χάριν τοῦ Ἁγίου Πνεύματος, ὥστε καὶ τὰ μακρὰν ὄντα προέβλεπεν ὡσὰν νὰ ἦσαν πλησίον, καὶ τὰ ἄδηλα καὶ μέλλοντα προεγνώριζε καὶ προέλεγεν ὡσὰν νὰ ἦσαν παρόντα.
Ὅθεν καὶ τὸν ἐρχομὸν τῶν βασιλέων προεγνώρισε λέγων: Οἱ βασιλεῖς τῶν Ῥωμαίων ἔχουν νὰ ἔλθουν εἰς ἐμὲ διὰ νὰ ἀκούσουν προφητείας καὶ νὰ λάβουν πρόγνωσιν τῶν μελλόντων καὶ ὄχι νὰ ὠφεληθοῦν.
Περνῶντας δὲ ὀλίγος καιρός, ἦλθον εἰς αὐτὸν Ἰωάννης ὁ Κατακουζηνός, καὶ Ἰωάννης ὁ Παλαιολόγος[13], οἱ τότε βασιλεύοντες. Ὁ δ δὲ Ὅσιος ἐπροφήτευσεν εἰς αὐτούς, ὅλα ἐκεῖνα ὁποῦ ἔμελλον νὰ τοὺς ἀκολουθήσουν, λέγοντάς τους νὰ ὑπομένουν ὅλα τὰ ἐπερχόμενα λυπηρά. Ἔπειτα ἐτράπη εἰς διδασκαλίαν καὶ τοὺς ἐδίδαξε πολλὰ ψυχοφελῆ καὶ ἁρμόδια εἰς βασιλεῖς, τὰ ὁποῖα ἀφήνομεν διὰ τὴν συντομίαν.
Ὁταν δὲ ἀνεχώρουν ἐκεῖθεν οἱ βασιλεῖς, προπέμπων αὐτοὺς ὁ Ἅγιος εἶπε πρὸς τὸν Κατακουζηνόν: Ἴδε ἡγούμενος εἰς Μοναστήρι. Πρὸς δὲ τὸν Ἰωάννην εἶπε: Κράτει ἀκράτητε καὶ μὴ πλανᾶσαι· διότι ἡ βασιλεία σου θὰ εἶναι μακρὰν ἀλλὰ ἀσήμαντος καὶ θὰ σοῦ φέρει πολλὰς ταραχάς. Μετὰ ταῦτα τοὺς εἶπε: Χαίρετε καὶ ὑπάγετε ἐν εἰρήνῃ.
Περνῶντας δὲ ὀλίγος καιρός, ἔστειλεν εἰς τὴν Κωνσταντινούπολιν πρὸς τὸν Κατακουζηνόν, ἕνα παξιμάδι, ἕνα κρεμμύδι καὶ ἕνα σκόρδον. Μὲ αὐτὰ δὲ τοῦ προεμήνυε, ὅτι θὰ γίνῃ μοναχός[14], καὶ θὰ τρώγῃ τοιαύτην τροφήν. Καθὼς καὶ ἔγινεν· διότι ὕστερον ἀπὸ ὀλίγον καιρὸν καταπιεσθεὶς ἀπὸ τὸν Ἰωάννην, ἔγινε χωρὶς νὰ θέλῃ μοναχός. Καὶ τότε ὅταν ἔφαγε τὸ παξιμάδι, ἐνεθυμήθη την προφητείαν τοῦ Ὁσίου καὶ τὸν ἐθαύμαζεν. Ὁμοίως καὶ ὁ Ἰωάννης ὁ Παλαιολόγος, ἐνθυμούμενος τὰς προφητείας τοῦ Ὁσίου, ὅταν ἐγίνοντο τὰ πράγματα καθὼς τὰ προεφήτευσε, ἐθαύμαζον αὐτόν.
Ὁ δὲ Πατριάρχης Κάλλιστος[15], πηγαίνοντας μὲ κληρικούς του εἰς τὴν Σερβίαν, διὰ τὴν ἕνωσιν καὶ τὴν εἰρήνην τῆς Ἐκκλησίας καὶ περνῶντας ἀπὸ τὸ Ἅγιον Ὄρος, ἐπῆγεν εἰς τὴν καλύβα τοῦ Ἁγίου Μαξίμου, διὰ νὰ τὸν ἰδῇ. Ὁ δὲ Ὅσιος εὐγῆκεν εἰς προϋπάντησίν του καὶ ἔλαβε τὴν εὐλογίαν του. Μετὰ δὲ τὸν ἀσπασμὸν εἶπε πρὸς τοὺς παρόντας χαριεντιζόμενος: Οὗτος ὁ γέρων τὴν γραίαν του ἔχασεν· και ἄλλα τινά. Ἔπειτα δὲ ἀφοῦ συνωμίλησαν ὥραν ἱκανήν, προπέμποντας αὐτὸν ὁ Μάξιμος ἔψαλλε τὸ: Μακάριοι οἱ ἄμωμοι ἐν ὁδῷ· καὶ τὰ λοιπά, προμηνύοντας μὲ τοῦτο εἰς αὐτοὺς τὸν θάνστον καὶ τὴν ταφήν τους. Καὶ πράγματι οὕτως ἔγινε. Διότι πηγαίνοντας ὁ Πατριάρχης καὶ οἱ κληρικοί του εἰς τὴν Σερβίαν, ἀπέθαναν μετ᾿ ὀλίγον ἐκεῖ δηλητηριασθέντες, καθὼς ἔλεγον οἱ περισσότεροι καὶ ἐτάφησαν εἰς τὴν ἐκκλησίαν τῶν Σέρβων[16]. Καὶ οὕτως ἔλαβε τέλος ἡ προφητεία τοῦ Ὁσίου, ὁποῦ εἶπε περὶ αὐτῶν.
_____________________________________________________________________________
[13] Ὁ Ἰωάννης ΣΤ´ Κατακουζηνός, βασίλευσε ἀπὸ τὸ 1341 ἕως τὸ 1354. Διετήρησε ὡς συναυτοκράτορα τὸν Ἰωάννην Ε´ Παλαιολόγο (1341-1391) τοῦ ὁποίου τὴν ἀντιβασιλεία εἶχε ἀναλάβει ὅσο αὐτὸς ἦταν ἀνήλικος. Τὸ 1351 κάλεσε Σύνοδο στὰ ἀνάκτορα τῶν Βλαχερνῶν στὴν ὁποία δικαιώθηκαν οἱ ἠσυχαστὲς καὶ ὁ ὑπερασπιστής τους ἅγιος Γρηγόριος ὁ Παλαμᾶς. Τὸ 1354 ὁ Ἰωάννης Ε´ Παλαιολόγος, μὲ τὴν βοήθεια τῶν Γενουατῶν, ἐκθρόνισε τὸν Ἰωάννη ΣΤ´ Κατακουζηνό, καὶ ἔμεινε μόνος αὐτοκράτορας στὸν θρόνο.[14] Ὡς μοναχὸς Ἰωάσαφ –κατὰ τὴν πρόῤῥηση τοῦ Ὁσίου- στὴν περιώνυμο Μονὴ τῶν Μαγγάνων στὴν Κωνσταντινούπολη, ἔζησε ἄλλα 30 χρόνια, συγγράφοντας τὴν αὐτοβιογραφία του καὶ ἀσχολούμενος μὲ θεολογικὰ ζητήματα.
[15] Πρόκειται περὶ τοῦ Ἁγίου Καλλίστου, τοῦ ὁποίου ἡ μνήμη τιμᾶται τὴν 20ην Ἰουνίου. Πατριάρχευσε δύο φορές (1350-1354 καὶ 1355-1356). Ἦταν Ἁγιορείτης, ἡσυχαστὴς της Σκήτης τοῦ Μαγουλᾶ. Κατὰ τὴν πατριαρχεία του, τὸ Κράτος καὶ ἡ Ἐκκλησία ὑφίσταντο πλήγματα ἀπὸ παντοῦ. Ὁ Στέφανος Δουσάν, αὐτοανακηρυχθεὶς αὐτοκράτορας τῶν Σέρβων καὶ τῶν Ῥωμαίων, ἀφοῦ κατέκτησε τὴν γεωγραφικὴ περιοχὴ τῆς Μακεδονίας, ἀνεκήρυξε τὸ 1346 ἀνεξάρτητη τὴν Σερβικὴ Ἐκκλησία ἀπὸ τὸν Οἰκουμενικὸ Θρόνο, ὑπὸ τὸ πατριαρχεῖο τοῦ Ὑπεκίου, καὶ τὸ 1352 ἀπεσχίσθη τελείως ἀπ᾿ αὐτόν. Ὅταν ἀπεβίωσε ὁ Δουσάν, ὁ Πατριάρχης Κάλλιστος ἐκίνησε μὲ μεγαλοπρεπὴ συνοδεία νὰ μεταβεῖ στὴν Σερβία γιὰ τὴν ἕνωση τῶν Ἐκκλησιῶν.
[16] Ἄν καὶ ὁ Ἅγιος Νικόδημος ἀναφέρει ἐκκλησία τῶν Σέρβων· ἐν τούτοις ὅλοι οἱ ἄλλοι βιογράφοι τοῦ Ὁσίου Μαξίμου (καὶ ὁ Θεοφάνης Περιθωρίου) ἀναφέρουν ἐκκλησία τῶν Σεῤῥῶν. Ἠ βασίλισσα Ἐλισάβετ, σύζυγος τοῦ Στεφάνου Οὔρεσι, διαδόχου τοῦ Δουσάν, εἶχε ἐγκαταστήσει τὴν Αὐλή της στὶς Σέῤῥες. Ἐκεῖ ἐστάλη σὰν πρέσβυς καλῆς θελήσεως ὁ Πατριάρχης Κάλλιστος, ὁποῦ καὶ ἀπέθανε δηλητηριασμένος ἀπὸ ἀνθρώπους ποὺ ἤθελαν νὰ ἐμποιδιστεῖ ἡ ἐπανένωση τῶν Ἐκκλησιῶν.
nektarios.gr
«Η Παναγία έδωσε στον αγιο Μάξιμο Καυσοκαλυβίτη τη χάρη να ίπταται!»
Συνεχίζουμε την αναφορά μας στον διάλογο που είχαμε με τον γέροντα Δανιήλ Κατουνακιώτη.
Μανώλης Μελινός: Πείτε μας, σας παρακαλώ, για τη θαυμαστή περίπτωση του ιερού λειψάνου του αγίου Μαξίμου του Καυσοκαλύβη, το οποίον ωσαύτως δεν έχει φανερωθεί.
– Γέρων Δανιήλ Κατουνακιώτης: Μας εδιηγούντο οι Γεροντάδες μας ότι ο άγιος Μάξιμος ησκείτο στη Μεγίστη Λαύρα. Παρακαλούσε συνεχώς την Παναγία να του δώσει την «καρδιακή προσευχή». Να τον φωτίσει, δηλαδή, να προσεύχεται με την καρδιακή, τη νοερά προσευχήν. Η Παναγία εισήκουσε τις προσευχές του και του έδωσε την εντολή να πάει στην κορυφή του Αθωνος, λέγοντάς του συγχρόνως: «Ελα κι εκεί θα σου αποκαλύψω το αιτούμενον»! Ο πατήρ Μάξιμος μια και δυο πήρε το μπαστουνάκι του και ξεκίνησε. Βάδιζε, βάδιζε ώρες ολόκληρες, έξι, επτά, οκτώ, 10 ώρες! Με το ένα χέρι κρατούσε το ραβδάκι και με το άλλο τραβούσε το κομποσχοίνι του. Κάποτε έφθασε στην κορυφή. Γονάτισε αμέσως κι άρχισε να προσεύχεται θερμά στην Παναγία μας. Εμεινε γονατιστός, προσευχόμενος τρία μερόνυκτα! Κάποια στιγμήν ο Γέροντας αισθάνθηκε μίαν άρρητη ευωδία και συγχρόνως είδε άπλετο φως να τον κατακλύζει! Τον περιέλουσε το άκτιστο φως... Μέσα σ' αυτές τις συγκλονιστικές συνθήκες εμφανίσθηκε η Παναγία! Ο πατήρ Μάξιμος εκάλυψε με τις παλάμες το πρόσωπό του λέγοντας: «Υπεραγία Θεοτόκε, δεν είμαι άξιος να δω το υπεράγιο Πρόσωπό Σου». Η Παρθένος τού μίλησε για λίγο. Ο άγιος του Θεού ένιωσε την καρδιά του να σκιρτά από αγαλλίασιν. Εκείνη, βλέποντας την ταπείνωσή του, του έδωσε το χάρισμα της νοεράς προσευχής κι εξαφανίσθηκε μέσα στη λάμψη στην οποία και είχεν εμφανισθεί! Η Παναγία -εκτός από τη νοερά προσευχή- του έδωσε και άλλη μίαν ιδιαίτερη χάρη, να ίπταται! Μάλιστα, γι' αυτό τον ονομάζουν το «πτηνόν του Αθω»! Συγκεκριμένα, στους Χαιρετισμούς των Αγιορειτών Αγίων διαβάζουμε: «Χαίροις, Μάξιμε πάτερ, αετέ υψιβάμον»!
Να μην παραλείψω σ' αυτό το σημείο να τονίσω, κ. Μελινέ, ότι εδώ στο Αγιον Ορος εκ παραδόσεως τα διάφορα οράματα, τις εμφανίσεις αγίων κ.λπ., δεν τ' αποδέχονται οι πατέρες αμέσως και χωρίς βάσανο, διότι ενεδρεύει ο λεγόμενος εκ δεξιών πειρασμός, η δεξιά πλάνη. Θέλει μεγάλη προσοχή αυτό...
– Μ.Μ.: Τι σημαίνει δεξιά πλάνη, Γέροντα;
– Γέρων Δ.Κ.: Εχει διαφόρους τρόπους εκδηλώσεως. Εν προκειμένω μπορεί να προσεύχεται κάποιος και να καταληφθεί από εγωισμόν, ότι τάχα κάνει θερμή προσευχή που εισακούεται από τον Θεό. Σ' αυτή την περίπτωση προσεύχεσαι και αμαρτάνεις! «Η προσευχή μου γενέσθω εις αμαρτίαν» όπως χαρακτηριστικά αναφέρεται. Εγωισμός και προσευχή είναι δύο άκρα αντίθετα. Ετσι και ο σώφρων άγιος Μάξιμος αναρωτήθηκε κάποια στιγμή μήπως το όραμά του ήταν καμία πλεκτάνη του διαβόλου για να τον παρασύρει στον φοβερό κατήφορο του εγωισμού, ώστε να χάσει εκ του ασφαλούς την ψυχή του... Σκέφθηκε να συμβουλευθεί έμπειρο Γέροντα -αλήθεια, τι μεγαλείο ταπεινοφροσύνης- αν αυτό που του συνέβη ήτο εκ του Θεού ή εκ του πονηρού.
Εκεί λοιπόν, στην κορυφή του Αθωνος, ασκήτευε ένας αγιασμένος Γέροντας - νομίζω Εφραίμ λεγόταν. Πήγε ο άγιος Μάξιμος κι εξομολογήθηκε τα γεγονότα και τους λογισμούς του. Εμπειρος ο ασκητής κι έχοντας θεία φώτιση, κατάλαβε ότι στην περίπτωση του Μαξίμου συνέβη «μυστήριο»! Για να τον βοηθήσει και να τον στηρίξει όμως -μη τυχόν από έπαρση πλανηθεί- του είπε: «Πάτερ Μάξιμε, αδελφέ μου, μετά λύπης σου λέγω ότι πλανήθηκες! Πρόσεξε καλά, γιατί η δεξιά πλάνη οδηγεί ίσια στην πνευματική καταστροφή». Ο άγιος Μάξιμος δέχθηκε με ταπείνωση την ετυμηγορία του Γέροντα και κατέβηκε στη Σκήτη των Καυσοκαλυβίων, η οποία πήρε την ονομασία της από τον άγιο Μάξιμο. Πήγε κι άρχισε να φτιάχνει καλύβες. Μόλις έφτιαχνε την καλύβα, έμενε μία δύο μέρες κι ύστερα την έκαιγε! Ετσι η Σκήτη ονομάστηκε των Καυσοκαλυβίων. Ο άγιος Μάξιμος ησκείτο εκεί με δύο μαθητάς του.
Εκείνη την εποχήν η Παναγία πληροφόρησε τον άγιο Γρηγόριο τον Σιναΐτη -που και αυτός Της ζητούσε να του δώσει το χάρισμα της νοεράς προσευχής- να έλθει στα Καυσοκαλύβια στο Αγιον Ορος να συναντήσει τον Γέροντα Μάξιμο και να διδαχθεί απ' αυτόν τη νοερά προσευχή! Ξεκίνησε ο άγιος Γρηγόριος κι έφθασε στη Σκήτη των Καυσοκαλυβίων, όπως του υπέδειξε η Κυρία Θεοτόκος. Ρώτησε τους πατέρας:
– Πού είναι ο πατήρ Μάξιμος;
– Ποιος; Αυτός ο σαλός, αυτός ο πλανεμένος; Αυτός φτιάχνει καλύβες και τις καίει· του είπαν αποδοκιμαστικά, μη γνωρίζοντας την αγιότητά του που επιμελώς έκρυβε...
Ο άγιος Μάξιμος έκανε τον σαλό από ταπείνωση. Εσωτερικώς, όμως, ήταν όλος μια θεία φλόγα!
– Ναι, αυτόν θέλω· επέμεινε ο άγιος Γρηγόριος.
Με τα πολλά τον βρήκε. Του ζήτησε να μείνουν οι δυο τους να συζητήσουν. Αρχισε στη συνέχεια να τον ρωτά διάφορα περί νοεράς προσευχής κ.λπ. Ο άγιος Μάξιμος έδινε ασυνάρτητες απαντήσεις, δείχνοντας ότι δεν πάει καλά στο μυαλόν! Ο άγιος Γρηγόριος, γνωρίζοντας όμως από την Παναγία την πραγματικότητα, του είπε:
– Πάτερ Μάξιμε, άφησέ τα αυτά και δίδαξέ μου τη νοερά προσευχή, γιατί αυτό είναι το θέλημα της Κυρίας Θεοτόκου. Εκείνη μου είπε να έλθω να σε βρω!
Τότε ο άγιος Μάξιμος, σαν άκουσε την εντολή της Παναγίας, άνοιξε το βιβλίο της ψυχής του και δίδαξε παραστατικά στον άγιο Γρηγόριο τη νοερά προσευχή. Τον ασπάσθηκε στη συνέχεια εκείνος και κίνησε να φύγει. Κατεβαίνοντας προς τον αρσανά, τον ρώτησαν πατέρες:
– Πώς είδες τον π. Μάξιμο; Ετσι όπως σου τα είπαμε δεν είναι;
– Τι λέτε, πατέρες;! Αυτός είναι όντως επίγειος άγγελος! Δεν ξέρετε ποιον έχετε κοντά σας... Εύχομαι να υπάρχει στο Αγιον Ορος άλλος ένας «τρελός» σαν αυτόν! Ενας μεγάλος άγιος, «τρελός»!
Αυτά τους είπε ο άγιος Γρηγόριος κι έφυγε. Οι πατέρες τότε «ξύπνησαν» και μετενόησαν γιατί παραθεωρούσαν τον π. Μάξιμο και τον λοιδορούσαν. Εσπευσαν πολλοί απ' αυτούς να τον εκμεταλλευθούν με την καλή σημασία· Να παρακολουθήσουν διδασκαλία από τον φωτισμένον αυτόν άγιον, όπως και ο άγιος Γρηγόριος ο Σιναΐτης. Εκείνος, όταν κατάλαβε ότι ο κλοιός συνεχώς στένευε, πήρε τους μαθητάς του κι εξηφανίσθη. Ελθών σε βαθύ γήρας, τους μάζεψε κάποια μέρα γύρω του και τους είπε: «Πατέρες και αδελφοί, εγώ θα κοιμηθώ εν Κυρίω κι εσείς να με θάψετε στο τάδε σπήλαιο. Θα κτίσετε την είσοδο, ούτως ώστε να μην το εντοπίσει κανείς. Το λείψανό μου θα βρίσκεται σε σημείο μέχρι το οποίο θ' ακούγονται οι καμπάνες της Μεγίστης Λαύρας! Εγώ κατά τη Δευτέρα Παρουσία θα έλθω να το παραλάβω για να κριθώ»! Ετσι κι έγινε. Η περιοχή αυτή λοιπόν εκτείνεται μεταξύ της Μεγίστης Λαύρας και της ρουμανικής Σκήτης του Τιμίου Προδρόμου, μέσα σ' αυτή την κοιλάδα. Κάπου εκεί, σε άγνωστο σπήλαιο, βρίσκεται μέχρι σήμερα στην αφάνεια το άγιο λείψανό του. Μπροστά έχουν φυτρώσει βάτα, κάνοντας το σημείο αδιαπέραστο. Πολλοί με προσευχή ψάχνουν μέχρι σήμερα, αλλά τίποτε... Μάλιστα ο π. Μάξιμος ο Κερασιώτης, που τον ευλαβείται πολύ, και ο π. Μάξιμος ο Ιβηρίτης, ο οποίος επίσης πολύ τον ευλαβείται, έψαξαν και ψάχνουν μέρες και βδομάδες και μήνες και χρόνια, αλλά τίποτε· Απλώς αισθάνονται μίαν άρρητη ευωδία εκεί μέσα στις πυκνές συστάδες των θάμνων!
Μια φορά, όπως μας έλεγαν οι Γεροντάδες μας, ένας ασκητής έψαχνε με πολλή ευλάβεια να βρει το τίμιο λείψανο κι έλεγε και ξανάλεγε: «Αγιε Μάξιμε, αν είν' ευλογημένο, να φανερωθείς να πάρουμε ευλογία από το ιερό λείψανό σου»! Κάποια μέρα, καθώς περπατούσε σ' ένα μονοπάτι, αισθάνθηκε άρρητη ευωδία να βγαίνει μέσ' από θάμνους. Κατάλαβε ότι εκεί θα βρίσκεται το άγιο λείψανο κι αμέσως έτρεξε στη Μεγίστη Λαύρα, ειδοποιώντας τους πατέρας να σπεύσουν μαζί του στο σημείο αυτό για τη μεγάλη στιγμή της Ανακομιδής. Καθώς επέστρεψε μαζί με τους Λαυριώτες, εστάθη αδύνατο να βρουν το σημείο που πριν είχεν εντοπίσει!.. Ο Θεός, συγκαταβαίνοντας στην παράκληση του αγίου Του, απέκρυψε το τίμιο λείψανό του για να το φανερώσει στη Δευτέρα Παρουσία! Πόσα και πόσα ανάλογα θαύματα έχουμε μάθει από τους Γεροντάδες μας...
Κείμενο - φωτογραφίες Μανώλης Μελινός
Θεολόγος συγγραφέας,
διευθυντής Βιβλιοθήκης της Ι. Συνόδου
Tηλ.: 6932 210 716, 210 600 44 21, Fax: 210 677 97 40
http://www.manolismelinos.com
e-mail: manolismelinos@gmail.com
Μανώλης Μελινός: Πείτε μας, σας παρακαλώ, για τη θαυμαστή περίπτωση του ιερού λειψάνου του αγίου Μαξίμου του Καυσοκαλύβη, το οποίον ωσαύτως δεν έχει φανερωθεί.
– Γέρων Δανιήλ Κατουνακιώτης: Μας εδιηγούντο οι Γεροντάδες μας ότι ο άγιος Μάξιμος ησκείτο στη Μεγίστη Λαύρα. Παρακαλούσε συνεχώς την Παναγία να του δώσει την «καρδιακή προσευχή». Να τον φωτίσει, δηλαδή, να προσεύχεται με την καρδιακή, τη νοερά προσευχήν. Η Παναγία εισήκουσε τις προσευχές του και του έδωσε την εντολή να πάει στην κορυφή του Αθωνος, λέγοντάς του συγχρόνως: «Ελα κι εκεί θα σου αποκαλύψω το αιτούμενον»! Ο πατήρ Μάξιμος μια και δυο πήρε το μπαστουνάκι του και ξεκίνησε. Βάδιζε, βάδιζε ώρες ολόκληρες, έξι, επτά, οκτώ, 10 ώρες! Με το ένα χέρι κρατούσε το ραβδάκι και με το άλλο τραβούσε το κομποσχοίνι του. Κάποτε έφθασε στην κορυφή. Γονάτισε αμέσως κι άρχισε να προσεύχεται θερμά στην Παναγία μας. Εμεινε γονατιστός, προσευχόμενος τρία μερόνυκτα! Κάποια στιγμήν ο Γέροντας αισθάνθηκε μίαν άρρητη ευωδία και συγχρόνως είδε άπλετο φως να τον κατακλύζει! Τον περιέλουσε το άκτιστο φως... Μέσα σ' αυτές τις συγκλονιστικές συνθήκες εμφανίσθηκε η Παναγία! Ο πατήρ Μάξιμος εκάλυψε με τις παλάμες το πρόσωπό του λέγοντας: «Υπεραγία Θεοτόκε, δεν είμαι άξιος να δω το υπεράγιο Πρόσωπό Σου». Η Παρθένος τού μίλησε για λίγο. Ο άγιος του Θεού ένιωσε την καρδιά του να σκιρτά από αγαλλίασιν. Εκείνη, βλέποντας την ταπείνωσή του, του έδωσε το χάρισμα της νοεράς προσευχής κι εξαφανίσθηκε μέσα στη λάμψη στην οποία και είχεν εμφανισθεί! Η Παναγία -εκτός από τη νοερά προσευχή- του έδωσε και άλλη μίαν ιδιαίτερη χάρη, να ίπταται! Μάλιστα, γι' αυτό τον ονομάζουν το «πτηνόν του Αθω»! Συγκεκριμένα, στους Χαιρετισμούς των Αγιορειτών Αγίων διαβάζουμε: «Χαίροις, Μάξιμε πάτερ, αετέ υψιβάμον»!
Να μην παραλείψω σ' αυτό το σημείο να τονίσω, κ. Μελινέ, ότι εδώ στο Αγιον Ορος εκ παραδόσεως τα διάφορα οράματα, τις εμφανίσεις αγίων κ.λπ., δεν τ' αποδέχονται οι πατέρες αμέσως και χωρίς βάσανο, διότι ενεδρεύει ο λεγόμενος εκ δεξιών πειρασμός, η δεξιά πλάνη. Θέλει μεγάλη προσοχή αυτό...
– Μ.Μ.: Τι σημαίνει δεξιά πλάνη, Γέροντα;
– Γέρων Δ.Κ.: Εχει διαφόρους τρόπους εκδηλώσεως. Εν προκειμένω μπορεί να προσεύχεται κάποιος και να καταληφθεί από εγωισμόν, ότι τάχα κάνει θερμή προσευχή που εισακούεται από τον Θεό. Σ' αυτή την περίπτωση προσεύχεσαι και αμαρτάνεις! «Η προσευχή μου γενέσθω εις αμαρτίαν» όπως χαρακτηριστικά αναφέρεται. Εγωισμός και προσευχή είναι δύο άκρα αντίθετα. Ετσι και ο σώφρων άγιος Μάξιμος αναρωτήθηκε κάποια στιγμή μήπως το όραμά του ήταν καμία πλεκτάνη του διαβόλου για να τον παρασύρει στον φοβερό κατήφορο του εγωισμού, ώστε να χάσει εκ του ασφαλούς την ψυχή του... Σκέφθηκε να συμβουλευθεί έμπειρο Γέροντα -αλήθεια, τι μεγαλείο ταπεινοφροσύνης- αν αυτό που του συνέβη ήτο εκ του Θεού ή εκ του πονηρού.
Εκεί λοιπόν, στην κορυφή του Αθωνος, ασκήτευε ένας αγιασμένος Γέροντας - νομίζω Εφραίμ λεγόταν. Πήγε ο άγιος Μάξιμος κι εξομολογήθηκε τα γεγονότα και τους λογισμούς του. Εμπειρος ο ασκητής κι έχοντας θεία φώτιση, κατάλαβε ότι στην περίπτωση του Μαξίμου συνέβη «μυστήριο»! Για να τον βοηθήσει και να τον στηρίξει όμως -μη τυχόν από έπαρση πλανηθεί- του είπε: «Πάτερ Μάξιμε, αδελφέ μου, μετά λύπης σου λέγω ότι πλανήθηκες! Πρόσεξε καλά, γιατί η δεξιά πλάνη οδηγεί ίσια στην πνευματική καταστροφή». Ο άγιος Μάξιμος δέχθηκε με ταπείνωση την ετυμηγορία του Γέροντα και κατέβηκε στη Σκήτη των Καυσοκαλυβίων, η οποία πήρε την ονομασία της από τον άγιο Μάξιμο. Πήγε κι άρχισε να φτιάχνει καλύβες. Μόλις έφτιαχνε την καλύβα, έμενε μία δύο μέρες κι ύστερα την έκαιγε! Ετσι η Σκήτη ονομάστηκε των Καυσοκαλυβίων. Ο άγιος Μάξιμος ησκείτο εκεί με δύο μαθητάς του.
Εκείνη την εποχήν η Παναγία πληροφόρησε τον άγιο Γρηγόριο τον Σιναΐτη -που και αυτός Της ζητούσε να του δώσει το χάρισμα της νοεράς προσευχής- να έλθει στα Καυσοκαλύβια στο Αγιον Ορος να συναντήσει τον Γέροντα Μάξιμο και να διδαχθεί απ' αυτόν τη νοερά προσευχή! Ξεκίνησε ο άγιος Γρηγόριος κι έφθασε στη Σκήτη των Καυσοκαλυβίων, όπως του υπέδειξε η Κυρία Θεοτόκος. Ρώτησε τους πατέρας:
– Πού είναι ο πατήρ Μάξιμος;
– Ποιος; Αυτός ο σαλός, αυτός ο πλανεμένος; Αυτός φτιάχνει καλύβες και τις καίει· του είπαν αποδοκιμαστικά, μη γνωρίζοντας την αγιότητά του που επιμελώς έκρυβε...
Ο άγιος Μάξιμος έκανε τον σαλό από ταπείνωση. Εσωτερικώς, όμως, ήταν όλος μια θεία φλόγα!
– Ναι, αυτόν θέλω· επέμεινε ο άγιος Γρηγόριος.
Με τα πολλά τον βρήκε. Του ζήτησε να μείνουν οι δυο τους να συζητήσουν. Αρχισε στη συνέχεια να τον ρωτά διάφορα περί νοεράς προσευχής κ.λπ. Ο άγιος Μάξιμος έδινε ασυνάρτητες απαντήσεις, δείχνοντας ότι δεν πάει καλά στο μυαλόν! Ο άγιος Γρηγόριος, γνωρίζοντας όμως από την Παναγία την πραγματικότητα, του είπε:
– Πάτερ Μάξιμε, άφησέ τα αυτά και δίδαξέ μου τη νοερά προσευχή, γιατί αυτό είναι το θέλημα της Κυρίας Θεοτόκου. Εκείνη μου είπε να έλθω να σε βρω!
Τότε ο άγιος Μάξιμος, σαν άκουσε την εντολή της Παναγίας, άνοιξε το βιβλίο της ψυχής του και δίδαξε παραστατικά στον άγιο Γρηγόριο τη νοερά προσευχή. Τον ασπάσθηκε στη συνέχεια εκείνος και κίνησε να φύγει. Κατεβαίνοντας προς τον αρσανά, τον ρώτησαν πατέρες:
– Πώς είδες τον π. Μάξιμο; Ετσι όπως σου τα είπαμε δεν είναι;
– Τι λέτε, πατέρες;! Αυτός είναι όντως επίγειος άγγελος! Δεν ξέρετε ποιον έχετε κοντά σας... Εύχομαι να υπάρχει στο Αγιον Ορος άλλος ένας «τρελός» σαν αυτόν! Ενας μεγάλος άγιος, «τρελός»!
Αυτά τους είπε ο άγιος Γρηγόριος κι έφυγε. Οι πατέρες τότε «ξύπνησαν» και μετενόησαν γιατί παραθεωρούσαν τον π. Μάξιμο και τον λοιδορούσαν. Εσπευσαν πολλοί απ' αυτούς να τον εκμεταλλευθούν με την καλή σημασία· Να παρακολουθήσουν διδασκαλία από τον φωτισμένον αυτόν άγιον, όπως και ο άγιος Γρηγόριος ο Σιναΐτης. Εκείνος, όταν κατάλαβε ότι ο κλοιός συνεχώς στένευε, πήρε τους μαθητάς του κι εξηφανίσθη. Ελθών σε βαθύ γήρας, τους μάζεψε κάποια μέρα γύρω του και τους είπε: «Πατέρες και αδελφοί, εγώ θα κοιμηθώ εν Κυρίω κι εσείς να με θάψετε στο τάδε σπήλαιο. Θα κτίσετε την είσοδο, ούτως ώστε να μην το εντοπίσει κανείς. Το λείψανό μου θα βρίσκεται σε σημείο μέχρι το οποίο θ' ακούγονται οι καμπάνες της Μεγίστης Λαύρας! Εγώ κατά τη Δευτέρα Παρουσία θα έλθω να το παραλάβω για να κριθώ»! Ετσι κι έγινε. Η περιοχή αυτή λοιπόν εκτείνεται μεταξύ της Μεγίστης Λαύρας και της ρουμανικής Σκήτης του Τιμίου Προδρόμου, μέσα σ' αυτή την κοιλάδα. Κάπου εκεί, σε άγνωστο σπήλαιο, βρίσκεται μέχρι σήμερα στην αφάνεια το άγιο λείψανό του. Μπροστά έχουν φυτρώσει βάτα, κάνοντας το σημείο αδιαπέραστο. Πολλοί με προσευχή ψάχνουν μέχρι σήμερα, αλλά τίποτε... Μάλιστα ο π. Μάξιμος ο Κερασιώτης, που τον ευλαβείται πολύ, και ο π. Μάξιμος ο Ιβηρίτης, ο οποίος επίσης πολύ τον ευλαβείται, έψαξαν και ψάχνουν μέρες και βδομάδες και μήνες και χρόνια, αλλά τίποτε· Απλώς αισθάνονται μίαν άρρητη ευωδία εκεί μέσα στις πυκνές συστάδες των θάμνων!
Μια φορά, όπως μας έλεγαν οι Γεροντάδες μας, ένας ασκητής έψαχνε με πολλή ευλάβεια να βρει το τίμιο λείψανο κι έλεγε και ξανάλεγε: «Αγιε Μάξιμε, αν είν' ευλογημένο, να φανερωθείς να πάρουμε ευλογία από το ιερό λείψανό σου»! Κάποια μέρα, καθώς περπατούσε σ' ένα μονοπάτι, αισθάνθηκε άρρητη ευωδία να βγαίνει μέσ' από θάμνους. Κατάλαβε ότι εκεί θα βρίσκεται το άγιο λείψανο κι αμέσως έτρεξε στη Μεγίστη Λαύρα, ειδοποιώντας τους πατέρας να σπεύσουν μαζί του στο σημείο αυτό για τη μεγάλη στιγμή της Ανακομιδής. Καθώς επέστρεψε μαζί με τους Λαυριώτες, εστάθη αδύνατο να βρουν το σημείο που πριν είχεν εντοπίσει!.. Ο Θεός, συγκαταβαίνοντας στην παράκληση του αγίου Του, απέκρυψε το τίμιο λείψανό του για να το φανερώσει στη Δευτέρα Παρουσία! Πόσα και πόσα ανάλογα θαύματα έχουμε μάθει από τους Γεροντάδες μας...
Κείμενο - φωτογραφίες Μανώλης Μελινός
Θεολόγος συγγραφέας,
διευθυντής Βιβλιοθήκης της Ι. Συνόδου
Tηλ.: 6932 210 716, 210 600 44 21, Fax: 210 677 97 40
http://www.manolismelinos.com
e-mail: manolismelinos@gmail.com
«Δύο πράγματα πρέπει νά ἐξακολουθήσει ὅποιος θέλει νά γευτεῖ ἡ ψυχή του τή Χάρη τοῦ Θεοῦ:»…
«Όποιος
θέλει να φτάσει στα μέτρα και την κατάσταση των αγίων Πατέρων, για να
γευτεί η ψυχή του και η καρδιά του τη Χάρη του Θεού κατά το μέτρο της
κατανύξεώς του οφείλει, λέγω, δύο πράγματα να εξακολουθήσει: νηστεία
και καρδιακή προσευχή.Γιατί αυτά τα δύο, δηλαδή η νηστεία και η καρδιακή ευχή γίνονται στην ψυχή σαν δύο μελιστάλαχτα και ζαχαροστάλακτα θεία φυτά, τα οποία σταλάζουν σε αυτή την ψυχή για πάντα με θαυμαστό τρόπο κάθε θεία γλυκύτητα.
Λέγω δε όλη τη θεία γλυκύτητα, γιατί όποιος έχει αυτές τις δύο εργασίες, γεύεται η ψυχή του και η καρδιά του μυστικά κάθε πνευματική παράκληση.
Διότι όσος ουράνιος και ακατανόητος πλούτος και όση πνευματική και αδιάσπαστη ευφροσύνη βρίσκονται κρυμμένα μέσα στις Άγιες και θεόπνευστες Γραφές, όλα αυτά τα αισθάνεται όχι σαν όνειρο ούτε σαν να τα βλέπει σε καθρέφτη, όπως τα φαντάζονται στο μυαλό τους εκείνοι που δεν έχουν αυτές τις δύο εργασίες αλλά τα αισθάνεται πραγματικά και στην ψυχή και στην καρδιά με τον ακόλουθο τρόπο:
Όταν κάποιος νηστευτής ήθελε αφοσιωθεί έντονα στην καρδιακή προσευχή τόσο πολύ μέχρι που να αισθάνεται στο βάθος του εαυτού του τον πόνο της καρδιάς του, τότε αυτός κυριεύεται από κάποια υπερβολική ατονία τόσο της εσωτερικής καταστάσεως όλου του εαυτού του όσο και της εξωτερικής όλου του σώματός του.
Αυτή όμως η ακραία ατονία κόβει και απονευρώνει κάθε φανερή και νοητή σαρκική ηδονή που βρίσκεται κρυμμένη μέσα στο σώμα του ανθρώπου.
Kαι μετά από αυτό γεύεται ο άνθρωπος την ουράνια και πνευματική ηδονή μέσα του γι΄αυτό λέγεται: «Η βασιλεία του Θεού βρίσκεται μέσα μας».
Αυτή δε η ουράνια και πνευματική ηδονή την οποία γεύεται μυστικά μέσα του ο άνθρωπος φανερώνεται με τον εξής τρόπο:
Λέγοντας κανείς από καρδιάς το «Κύριε Ιησού Χριστέ Υιέ του Θεού ελέησόν με», όπως πολλές φορές είπαμε, αποκτά μέσα του με κάθε βεβαιότητα μία μεγάλη και ανεπιτήδευτη ευλάβεια στον Θεό και στα θεία και θαυμάσια λόγια. Συγχρόνως δε μαζί με εκείνη την καθαρή ευλάβεια σημαδεύεται μέσα του η Χάρις του Αγίου Πνεύματος, η οποία είναι μία παρηγορία και ευφροσύνη τόσο της ψυχής όσο και της καρδίας του ανθρώπου.
Διότι όταν αγγίξει την καθαρή καρδιά η Χάρις του Αγίου Πνεύματος, παρηγορείται όχι μόνο η ψυχή αλλά γλυκαίνεται εσωτερικά με θαυμαστό τρόπο η καρδιά με τρόπο ακατανόητο και μυστικό, όπως και η άκρη της γλώσσας του ανθρώπου, όταν προσεύχεται νοερά απ΄την καρδιά του πολλές ώρες με άκρα ευλάβεια και άκρα προσοχή προς την ευχή.
Και ξαναλέμε πώς εκείνη η γλυκύτητα που αισθάνεται η καρδιά από τη Χάρη του Αγίου Πνεύματος είναι μεν πολύ μυστική και πνευματική, όμως μοιάζει με εκείνη την αισθητή γλυκύτητα που έχει το στόμα του ανθρώπου, όταν τρώει μέλι ή ζάχαρη. Επίσης η ψυχή αισθάνεται μέσα της τη γλυκύτητα με τον εξής τρόπο:
‘Οταν πλησιάσει στην ψυχή η Χάρις του Αγίου Πνεύματος τότε φαίνεται στην ψυχή όλη η Αγία Γραφή σαν ένα σκιερό δέντρο που τα φύλλα του στάζουν ζάχαρη και οι ρίζες του ποτίζονται από την άπειρη γλυκύτητα του Χριστού.
Και η καρδιά αισθάνεται τη Χάρι του Αγίου Πνεύματος με τον εξής τρόπο:
Όταν κανείς αισθανθεί ότι κατοικεί στην καρδιά του η χάρη του Αγίου Πνεύματος τότε αισθάνεται στο κέντρο του εαυτού του στα έγκατα της καρδιάς του κάποια θεϊκή χαρά, κάποια πνευματική παράκληση.
Όταν παρηγορείται η καρδιά τότε αυτή θερμαίνεται με θέρμη ουράνια και άϋλη από τη Χάρη του Αγίου Πνεύματος. Και αυτό είναι που είπε ο Χριστός: «Ηρθα να βάλω πυρ στη γη. Και τι θέλω εάν ήδη έχει ανάψει».
Αφού λοιπόν θερμανθεί η καρδιά σου με εκείνη τη θέρμη, ανάβει μέσα της η μεγάλη πυρκαγιά της αγάπης του Χριστού και την κυριεύει ο πόθος και ο έρωτας Αυτού.
Και τότε μόνο θα μπορέσει να θυμηθεί η καρδιά τον Κύριο Ιησού ή τους οικείους και φίλους του Χριστού, τους Αγίους, τότε λέγω τήκεται λιώνει από τα δάκρυα του Χριστού και των Αγίων.
Και όπως, όταν αναβλύζει από μία πηγή νερό δεν μπορεί κανείς να το κάνει να μην αναβλύζει, διότι αν το στουπώσει από δω θα αναβλύζει από κει, έτσι γίνεται και στην καρδιά. Διότι όταν γλυκαθεί η καρδία από τη γλυκύτητα του Θεού κλαίει μέσα της αυτομάτως θαυμάζοντας τη γλυκύτητα της Χάρης.
Αν την ώρα που κλαίει η καρδιά επιχειρούσε κανείς άλλος να κόψει τα δάκρυά της κάνοντας έργα του άρχοντος της κακίας, τότε λέω, έχοντας η ψυχή ακένωτα δάκρυα που τρέχουν κατά την ώρα εκείνη σταματούν τα δάκρυα προς στιγμή από το ξαφνικό κακούργημα του μισόκαλου.
Όμως, όταν πάλι η καρδιά θελήσει με νήψη (εγρήγορση)να προσέχει στη Χάρη του Θεού, η οποία την επισκέπτεται, τότε συνεχίζει να κλαίει πάλι όπως και πρώτα.
Κλαίει δε η καρδιά, διότι όταν κλαίει για τον Δημιουργό της, μαζί με τα κλάματά της αισθάνεται μέσα της τη γλυκύτητα της Χάριτος και αυτός είναι ο καρπός του «χαροποιού πένθους»…
ΤΟ ΠΡΩΤΟΤΥΠΟ
Τό νά προσευχόμαστε ἀδιάκοπα δέν σημαίνει μόνο νά διαβάζουμε τίς εὐχές…
Το να προσευχόμαστε αδιάκοπα δεν σημαίνει μόνο να διαβάζουμε τις
ευχές, να κάνουμε γονυκλισίες και να πηγαίνουμε στην εκκλησία. Δεν είναι
έτσι τα πράγματα. Να προσευχόμαστε αδιάκοπα μπορούμε πάντα και οπού και
να βρισκόμαστε.
Το μόνο πού χρειαζόμαστε είναι να έχει ή καρδιά μας διάθεση για προσευχή.Να
είναι ταπεινή και να θρηνεί αδιάκοπα την αναξιότητα και την
αμαρτωλότητά της. Γεμάτη φόβο μπροστά στην μεγαλοσύνη του Θεού, τον
Όποιο προσβάλλουμε με τις αμαρτίες μας, αν τέτοια θα είναι ή καρδιά μας,
τότε πάντα θα είμαστε προσευχόμενοι και στη δουλειά και στο σπίτι.https://proskynitis.blogspot.gr/2016/10/blog-post_19.html
Ὅταν ἡ ψυχή ταράζεται ἀπό ὀργή ἤ ἐνοχλεῖται ἀπό φοβερή λύπη
Όταν η ψυχή ταράζεται από οργή, ή θολώνεται από μέθη, ή
ενοχλείται από φοβερή λύπη, δεν μπορεί ο νους να κρατήσει τη μνήμη του
Κυρίου Ιησού
61. Όταν η ψυχή ταράζεται από οργή, ή θολώνεται από μέθη, ή ενοχλείται
από φοβερή λύπη, δεν μπορεί ο νους να κρατήσει τη μνήμη του Κυρίου
Ιησού, ακόμη και αν κανείς τον βιάζει.
Γιατί όπως είναι σκοτισμένος από την σκληρότητα των παθών, χάνει την πνευματική του αίσθηση.
Γι’ αυτό η επιθυμία της ευχής δεν έχει πού να τυπώσει τη σφραγίδα της, ώστε ο νους να διατηρεί αλησμόνητα τα λόγια της ευχής, επειδή η μνήμη της διάνοιας σκληραίνει από την ωμότητα των παθών.
Αν όμως η ψυχή είναι ελεύθερη από αυτά τα πάθη, ακόμη και αν για λίγο λησμονήσει το ποθούμενο όνομα, αμέσως ο νους μεταχειρίζεται την ενεργητικότητά του και ξαναπιάνει γερά το πολυπόθητο εκείνο και σωτήριο θήραμα.
Γιατί τότε η ψυχή έχει την ίδια τη θεία χάρη που μελετά και κράζει μαζί της το «Κύριε Ιησού», όπως μια μητέρα διδάσκει στο βρέφος της το όνομα «πατέρα» και το επαναλαμβάνει μαζί του μέχρις ότου το συνηθίσει να φωνάζει «πατέρα» ακόμη και όταν κοιμάται, αντί να λέει ο,τιδήποτε άλλο από αυτά που συνηθίζουν τα βρέφη.
Γι’ αυτό ο Απόστολος λέει: «Έτσι και το Πνεύμα μάς βοηθεί και μας στηρίζει στην ασθένειά μας· γιατί δε γνωρίζομε τι να προσευχηθούμε όπως πρέπει, αλλά το ίδιο το Πνεύμα μεσιτεύει για χάρη μας και μας εμπνέει στεναγμούς που δεν εκφράζονται με λόγια»(Ρωμ. 8, 26).
Επειδή εμείς είμαστε νήπια απέναντι στην τελειότητα της προσευχητικής αρετής, έχομε πάντοτε ανάγκη από τη βοήθεια του Πνεύματος, το οποίο με την ανέκφραστη γλυκύτητά Του συγκεντρώνει και γλυκαίνει όλους τους λογισμούς μας και μας κατευθύνει ώστε να κινηθούμε με ολόκληρη τη διάθεσή μας στη μνήμη και την αγάπη του Θεού και Πατέρα μας.
Γι’ αυτό, όπως πάλι λέει ο θεσπέσιος Παύλος, με την παρακίνηση του Αγίου Πνεύματος, όταν Αυτό μας διδάσκει να ονομάζομε ακατάπαυστα το Θεό Πατέρα, λέμε: «Αββά, Πατέρα»(Ρωμ. 8, 15). https://proskynitis.blogspot. gr/
Γιατί όπως είναι σκοτισμένος από την σκληρότητα των παθών, χάνει την πνευματική του αίσθηση.
Γι’ αυτό η επιθυμία της ευχής δεν έχει πού να τυπώσει τη σφραγίδα της, ώστε ο νους να διατηρεί αλησμόνητα τα λόγια της ευχής, επειδή η μνήμη της διάνοιας σκληραίνει από την ωμότητα των παθών.
Αν όμως η ψυχή είναι ελεύθερη από αυτά τα πάθη, ακόμη και αν για λίγο λησμονήσει το ποθούμενο όνομα, αμέσως ο νους μεταχειρίζεται την ενεργητικότητά του και ξαναπιάνει γερά το πολυπόθητο εκείνο και σωτήριο θήραμα.
Γιατί τότε η ψυχή έχει την ίδια τη θεία χάρη που μελετά και κράζει μαζί της το «Κύριε Ιησού», όπως μια μητέρα διδάσκει στο βρέφος της το όνομα «πατέρα» και το επαναλαμβάνει μαζί του μέχρις ότου το συνηθίσει να φωνάζει «πατέρα» ακόμη και όταν κοιμάται, αντί να λέει ο,τιδήποτε άλλο από αυτά που συνηθίζουν τα βρέφη.
Γι’ αυτό ο Απόστολος λέει: «Έτσι και το Πνεύμα μάς βοηθεί και μας στηρίζει στην ασθένειά μας· γιατί δε γνωρίζομε τι να προσευχηθούμε όπως πρέπει, αλλά το ίδιο το Πνεύμα μεσιτεύει για χάρη μας και μας εμπνέει στεναγμούς που δεν εκφράζονται με λόγια»(Ρωμ. 8, 26).
Επειδή εμείς είμαστε νήπια απέναντι στην τελειότητα της προσευχητικής αρετής, έχομε πάντοτε ανάγκη από τη βοήθεια του Πνεύματος, το οποίο με την ανέκφραστη γλυκύτητά Του συγκεντρώνει και γλυκαίνει όλους τους λογισμούς μας και μας κατευθύνει ώστε να κινηθούμε με ολόκληρη τη διάθεσή μας στη μνήμη και την αγάπη του Θεού και Πατέρα μας.
Γι’ αυτό, όπως πάλι λέει ο θεσπέσιος Παύλος, με την παρακίνηση του Αγίου Πνεύματος, όταν Αυτό μας διδάσκει να ονομάζομε ακατάπαυστα το Θεό Πατέρα, λέμε: «Αββά, Πατέρα»(Ρωμ. 8, 15). https://proskynitis.blogspot.
Nά εὐχαριστιέσαι περισσότερο μέ κεῖνον πού σέ περιγελᾶ, παρά μέ κεῖνον πού σέ ἐπαινεῖ· ὁ δεύτερος δέν διαφέρει διόλου ἀπό κεῖνον πού σέ καταριέται
Άγιος Ιωάννης ο Καρπάθιος
100 παρηγορητικά κεφάλαια προς τους μοναχούς της Ινδίας
11. Nα ευχαριστείσαι περισσότερο από εκείνον που σε περιγελά, παρά από εκείνον που σε επαινεί· αυτός δεν διαφέρει διόλου από εκείνον που σε καταριέται, όπως λέει η Γραφή (Παροιμ. 27,14).
16. Όταν, ενώ αντιμετωπίζομε με
αγανάκτηση τα πάθη, μας πολεμούν δυνατότερα οι δαίμονες με αισχρές
ενθυμήσεις, τότε περισσότερο στηριζόμαστε στην πίστη του Κυρίου και
κάνομε βεβαιότερη την ελπίδα μας προς τα αγαθά που μας έχει υποσχεθεί ο
Θεός, από τα οποία οι εχθροί σπεύδουν από φθόνο να μας αποξενώσουν.
Γιατί αν δεν ήταν πολύ μεγάλα τα
μέλλοντα αγαθά, δεν θα έκαναν πυκνές επιθέσεις οι δαίμονες με τόσο φθόνο
εναντίον μας με ακάθαρτους λογισμούς, νομίζοντας ότι έτσι ικανοποιούν
τη μανία τους και ότι μας οδηγούν στην απελπισία, με τη μεγάλη και
αβάσταχτη ενόχλησή τους.
Από τις πολλές και απερίγραπτες
θλίψεις πλέκεται ο στέφανός σου· και στις αδυναμίες δείχνεται τέλεια η
δύναμη του Χριστού(Β΄ Κορ. 12,9)· και στις πιο σκυθρωπές καταστάσεις
συνηθίζει να ανθίζει η χάρη του Πνεύματος.
Λέει η Γραφή: «Ανέτειλε στους
δίκαιους φως μέσα στο σκοτάδι (Ψαλμ. 111,4), αν βέβαια κρατήσομε μέχρι
τέλους ακλόνητη την πεποίθηση και την ελπίδα μας»(Εβρ. 3,6).
22. Κάποτε ο άνθρωπος
μετατοπίζεται από τον καλό δρόμο του, ακόμη και αν είναι αξιόλογος στην
αρετή, λόγω των πολλών πειρασμών, ξεφεύγοντας από την καλή τάξη του,
επειδή —όπως λέει η Γραφή— έχει εξαφανιστεί όλη η σοφία και η τέχνη
του(Ψαλμ. 106, 27)· και αυτό, για να μην έχομε πεποίθηση στον εαυτό
μας(Β΄ Κορ. 1,9) και για να μην καυχηθεί ο Ισραήλ και πει: «Το δικό μου
χέρι μ’ έσωσε»(Κριτ. 7,2).
Παρόλα αυτά όμως έχε ελπίδα ότι θα
αποκατασταθείς στην προηγούμενή σου καλή ψυχική κατάσταση, αφού πέσει
από πάνω σου με θεία διαταγή και διωχτεί ο πονηρός δαίμονας, ο οποίος
μας παρακινεί να τα βλέπομε όλα και να τα ακούμε μ’ εμπάθεια και μας
σπρώχνει με βιασύνη προς την αμαρτία.
Και αφού παχύνει το νου, σαν με
πυκνό σύννεφο, κάνει και την σάρκα να αισθάνεται ένα ανέκφραστο βάρος
και φορτίο· και τον έμφυτο λογισμό που είναι απλός και άδολος, όπως των
βρεφών, τον κάνει πανούργο και τετραπέρατο σε κάθε αμαρτία, αφού τον
δηλητηριάσει και τον διαστρέψει με την αβεβαιότητα.
26. Ότι και από ένα μικρό πειρασμό
που παραχωρεί ο Θεός εμποδίζεται κάποτε να προκόψει πνευματικά ο
πρόθυμος και δραστήριος, ας σε πείθει το μικρό ψαράκικ η ε χ ε ν η ί ς, που μπορεί να ακινητοποιήσει ένα βαρυφορτωμένο πλοίο μόνο με το να το ακουμπήσει.
Και να θυμάσαι τα λόγια του μεγάλου Παύλου: «Θέλησα και μια και δυό φορές να έρθω προς εσάς και μας εμπόδισε ο Σατανάς»(Α΄ Θεσ. 2,38). Αλλά μη θορυβηθείς γι’ αυτό, παρά να αντιτάξεις αγώνα με υπομονή και θα επιτυχείς να λάβεις τη θεία χάρη.
45. Αλλού η Γραφή λέει ότι ο
Πατέρας θα δώσει αγαθά σε όσους του ζητούν(Ματθ. 7, 11), αλλού ότι θα
δώσει το Άγιο Πνεύμα σε όσους το ζητούν(Λουκ. 11, 13). Με τα λόγια αυτά
εννοούμε ότι, όχι μόνον άφεση των αμαρτιών, αλλά και ουράνια χαρίσματα
χορηγεί ο Θεός σε όσους τον παρακαλούν με ισχυρή πίστη στα λόγια Του.
Γιατί ο Κύριος υπόσχεται αυτά τα
αγαθά όχι σε δικαίους, αλλά σε αμαρτωλούς, λέγοντας: «Αν εσείς, ενώ
είστε γεμάτοι πονηρία, ξέρετε να δίνετε ωφέλιμα πράγματα στα παιδιά σας,
πόσο περισσότερο ο ουράνιος Πατέρας σας θα δώσει το Άγιο Πνεύμα σ’
εκείνους που του το ζητούν;»(Λουκ. 11, 13). Ζήτησε λοιπόν με επιμονή και
χωρίς δισταγμό, και αν ακόμη είσαι φτωχός σε αρετές και πάρα πολύ
αδύνατος και είναι παραπάνω από την αξία σου αυτά που ζητάς· και θα τα
λάβεις αυτά τα μεγάλα χαρίσματα.
–———————————————————–
–———————————————————–
Εγγραφή σε:
Αναρτήσεις (Atom)

